Powikłania po kwasie hialuronowym się zdarzają. Kwas hialuronowy to substancja powszechnie stosowana w medycynie estetycznej. Znajduje zastosowanie zarówno w przypadku nawilżania i odżywania skóry, jak i naturalny wypełniacz do zmarszczek. Wpływa on pozytywnie na jędrność i gęstość tkanki. Mobilizuje także fibroblasty do większej aktywności.
Warto jednak wiedzieć, że przy stosowaniu kwasu hialuronowego, mogą również pojawić się efekty niepożądane. Dowiedzmy się, jakie powikłania najczęściej występują przy zabiegach medycyny estetycznej z tą substancją. Oraz poznajmy leczenie powikłań po kwasie hialuronowym.
Kwas hialuronowy — jakie są najpopularniejsze zabiegi medycyny estetycznej z nim?
Zastosowanie kwasu hialuronowego należy podzielić w zależności od struktury preparatu. W medycynie estetycznej wykorzystuje się tę substancję usieciowaną i nieusieciowaną.
Kwas hialuronowy usieciowany
Ten pierwszy wykazuje silne zdolności wiązania wody, przez co nadaje tkance gęstości i większą objętość. Po podaniu kwasu hialuronowego usieciowanego skóra jest gładsza i wizualnie młodsza. W efekcie preparat znajduje zastosowanie w zabiegach anty-aging, korekty owalu twarzy, powiększania i modelowania ust.
Kwas hialuronowy nieusieciowany
Kwas nieusieciowany ma silne właściwości nawilżające. Dlatego stosuje się go przy rewitalizacji skóry twarzy czy ust. Zwykle podaje się go poprzez zabiegi mezoterapii igłowej i mikroigłowej, punktowe iniekcje czy wykorzystując ultradźwięki.
Przeciwwskazania do zabiegów w medycynie estetycznej z kwasem hialuronowym
Przed każdym zabiegiem medycyny estetycznej niezbędna jest wizyta kwalifikacyjna. Na niej lekarz przeprowadza wywiad z pacjentem i w efekcie może przystąpić do wstępnej diagnostyki. Wizyta kwalifikacyjna pozwala na dobranie odpowiedniej terapii do problemu medycznego lub estetycznego pacjenta. Ma ona na celu również ograniczenie ryzyka pojawienia się niepożądanych skutków ubocznych. W przypadku zabiegów medycyny estetycznej z użyciem kwasu hialuronowego można wymienić następujące przeciwwskazania:
- ciąża i laktacja,
- skłonność do blizn,
- uczulenie lub nadwrażliwość na kwas hialuronowy,
- stany zapalne na obszarze zabiegowym,
- schorzenia metaboliczne,
- choroby autoimmunologiczne,
- nowotwory,
- infekcje bakteryjne i wirusowe,
- zaburzenia krzepliwości krwi,
- nieprawidłowa praca tarczycy.
Kobiety ciężarne i karmiące lub osoby, które cierpią na jedne z tych schorzeń nie mogą skorzystać z zabiegu z kwasem hialuronowym.
Kiedy mogą wystąpić i jakie są powikłania po podaniu kwasu hialuronowego?
Nawet wykluczenie wszelkich przeciwwskazań nie jest gwarancją, że nie pojawią się powikłania po kwasie hialuronowym. Oto lista skutków ubocznych po tej substancji.
Reakcje alergiczne
W przypadku reakcji alergicznej można podać dwie główne przyczyny pojawienia się jej. Pacjent jest uczulony na kwas hialuronowy lub na domieszki znajdujące się w nim. W przypadku, gdy preparat jest złej jakości, istnieje większe prawdopodobieństwo pojawienia się uczulenia. Dlatego coraz więcej specjalistów przy wyborze kwasu hialuronowego kieruje się jego jakością.
Im czystszy produkt, tym większe szanse na pozytywny przebieg terapii. Co ciekawe, reakcja alergiczna nie zawsze następuje od razu po tym, jak zostanie wstrzyknięty kwas hialuronowy. Nierzadko uczulenie pojawia się dopiero po kilku dniach, a nawet tygodniach.
Objawy reakcji alergicznej można rozpoznać po utrzymującej się opuchliźnie i tkliwości w miejscu podania kwasu hialuronowego. Należy mieć na uwadze, że u niektórych pacjentów dochodzi nawet do wstrząsu anafilaktycznego. Dlatego to istotne, aby zabiegi z zakresu medycyny estetycznej wykonywać w gabinecie lub klinice. Tylko wtedy pacjent otrzyma niezbędną pomoc.
Stany zapalne i ropnie
Jeśli zabieg z podaniem kwasu hialuronowego przebiegał przy zachowaniu niewłaściwych standardów higienicznych może dojść do pojawienia się stanu zapalnego, a nawet ropnia. Jest to także częsty skutek uboczny, jeśli został zastosowany niskiej jakości, zanieczyszczony preparat.
Efekt Tyndalla
Na pojawienie się skutków ubocznych przy zabiegach medycyny estetycznej mają wpływ nie tylko indywidualne uwarunkowania pacjenta, standardy higieniczne, ale także technika podawania kwasu hialuronowego.
Jeśli preparat zostanie nieprawidłowo wstrzyknięty lub zbyt płytko, pojawi się efekt Tyndalla. Może mieć on postać tkanki o bladym, niebieskim zabarwieniu lub obrzęku w okolicach doliny łez czy ust.
Przetrwały obrzęk
Kolejnym powikłaniem jest przetrwały obrzęk. Można go zaobserwować wtedy, gdy kwas hialuronowy nadal powoduje opuchliznę w obszarze iniekcji. Jest to spowodowane uciskaniem chłonek przez preparat.
Martwica skóry
Wśród niepożądanych skutków ubocznych wymienia się także martwicę skóry. Jej objawy można zaobserwować niedługo po podaniu wypełniacza. Tkanka jest tkliwa i bolesna, pojawia się także zaczerwienienie.
Powodem martwicy skóry jest nieodpowiednia technika wprowadzania preparatu. To powikłanie pojawia się, gdy wstrzykiwany kwas hialuronowy został podany bezpośrednio do naczynia krwionośnego.
To nie jedyne skutki uboczne i powikłania po kwasie hialuronowym, jakie mogą wystąpić po zabiegu medycyny estetycznej. Wśród nich pojawia się także hiperkorekcja czy nawet utrata wzroku.
Nawet bezpieczne wypełniacze, takie jak kwas hialuronowy mogą powodować poważne powikłania zagrażające zdrowiu i życiu. Dlatego należy pamiętać o obserwowaniu miejsca iniekcji i kontroli medycznej. Doświadczony lekarz szybciej wychwyci symptomy wskazujące np. na groźną martwicę skóry.
Powikłania po kwasie hialuronowym — na jakie objawy należy uważać?
Objawy, które powinny skłonić do jak najszybszej wizyty w klinice medycyny estetycznej to:
- drętwienie,
- długo utrzymujący się ból,
- zasinienie,
- stan zapalny,
- ropnie,
- swędzenie,
- długo utrzymujące się zaczerwienienie,
- stwardnienie w miejscu podania.
To konieczne, aby jak najszybciej uzyskać pomóc medyczną. Zwłaszcza, że powikłania po zabiegu z kwasem hialuronowym mogą się pojawić od razu, albo po kilku miesiącach. Dzięki temu są większe szanse na pełne wyleczenie, a przy tym ogranicza się ryzyko pojawienia się nieodwracalnych zmian w tkance.
Jak wygląda leczenie powikłań po podaniu kwasu hialuronowego?
W większości przypadków leczenie powikłań po kwasie hialuronowym jest związane z podaniem hialuronidazy. Pozwala ona na rozpuszczenie wypełniacza. Hialuronidaza to enzym wpływający na rozpad kwasu hialuronowego. Najbardziej skuteczne podanie jest z wykorzystaniem kaniuli.
Ta substancja jest stosowana zarówno w przypadku pojawienia się powikłań, jak i wtedy, gdy efekt zabiegu nie jest zadowalający dla pacjenta, np. przy hiperkorekcji. Jednak nie zawsze jednorazowe podanie hialuronidazy przyczynia się do pełnego rozpuszczenia kwasu hialuronowego.
Często należy powtórzyć zabieg jeszcze raz. Należy pamiętać, że hialuronidaza również może powodować ostrą reakcję alergiczną, dlatego leczenie powikłań po kwasie hialuronowym powinno się odbywać pod opieką lekarza medycyny estetycznej.
Rozpuszczenie kwasu hialuronowego nie zawsze wystarczy przy leczeniu powikłań. Leczenie powikłań po kwasie hialuronowym nierzadko wymaga stosowania leków przeciwhistaminowych czy antybiotyków.
Piśmiennictwo:
A. Aleksa, M.Rost-Roszkowska, Ocena wiedzy klientek salonów kosmetycznych na temat zabiegów z wykorzystaniem kwasu hialuronowego i ich wpływu na rewitalizację skóry, [w:] Aesthetic Cosmetology and Medicine, 2 / 2022 / vol. 11.
Przylipiak A. (red.). Medycyna Estetyczna. Podręcznik dla studentów kosmetologii. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2017.
Specjalista chirurg z wieloletnim stażem, lekarz medycyny estetycznej. Uczestnik licznych kongresów i szkoleń.
Trener technik Aptos, blefaroplastyki, liposukcji, zabiegów medycyny estetycznej – poleca laser tulowy. Ulubiony zabieg plastyka powiek.
Członek Polskiego Towarzystwa Medycyny Estetycznej i Anti-Ageing
Obecnie prowadzi badanie kliniczne, do którego zaprasza pacjentki i pacjentów w wieku 35-55 lat